Samen werken, voor een psychisch gezonde jeugd

Zoeken
Generic filters

Autisme bij kinderen en jongeren

Betrouwbare kennis over autisme (ASS) en vormen van autisme: ouders en jongeren vinden hier informatie over diagnose, behandeling, medicatie (inclusief bijwerkingen) en meer. Speciaal voor jongeren is er ook nog informatie over autisme op Brainwiki.nl.

De teksten zijn opgesteld in samenwerking met experts en ervaringsdeskundigen en zijn zo veel mogelijk up-to-date.

Terug naar boven
Terug naar boven

www.balansdigitaal.nl). Ook MEE (www.mee.nl) kan ondersteuning bieden aan mensen met autisme en hun familie, onder andere op het gebied van opvoeden, begeleid wonen en dagbesteding.

Systeem-/ouderbegeleiding of oudertraining

Vaak is het nuttig om ouders te leren hoe zij het beste met het gedrag van hun kind kunnen omgaan. Dit kan door middel van een oudertraining in een groep of individueel. Hierbij wordt bijvoorbeeld aandacht gegeven aan communiceren, regels stellen en structuur bieden. Zo'n behandeling kan zorgen voor verbeterde ouder-kind interacties.

School

Uit onderzoek is bekend dat scholing het kind met autisme betere vooruitzichten geeft. Het is belangrijk dat de behandelaar en de ouders gezamenlijk de mogelijkheden van ondersteuning, ambulante hulp, dagbehandeling en regulier of speciaal onderwijs in de omgeving bekijken. Voor de pedagogisch medewerkers van de dagopvang en voor de docenten is het belangrijk te weten wat er met het kind aan de hand is. Maar ook wat het desbetreffende kind nodig heeft om zo optimaal mogelijk van het onderwijsaanbod gebruik te kunnen maken. Vaak gaat het om extra individuele aandacht, een zeer gestructureerde benadering en speciale educatieprogramma's zoals bijvoorbeeld TEACCH (Treatment and Education of Autistic and related Communication-handicapped CHildren programme).

Vaardigheidstraining en gedragstherapie

Een genezende therapie tegen autisme bestaat niet. Ook het effect van bestaande behandelingen is niet altijd duidelijk, omdat er niet genoeg onderzoek naar is gedaan. Echter, gedragstherapeutische interventies (trainingen waarbij concrete, niet te hoog gestelde doelen en veel herhaling wordt toegepast) lijken het meest effectief. Voorbeelden van gedragstherapieën zijn Applied Behavioral Analysis (ABA) en Pivotal Response Treatment (PRT). Deze behandelingen zijn intensief en zijn vooral bedoeld om taal en sociale vaardigheden te versterken bij (jonge) kinderen. Ouders spelen aan belangrijke rol in het uitvoeren van de behandeling. Afhankelijk van de behoefte van het kind, kunnen verschillende aanvullende behandelingen worden ingezet:

  • fysiotherapie
  • logopedie
  • speltherapie
  • sociale vaardigheidstraining
  • zelfredzaamheidtraining
  • gedragstherapeutische interventies voor specifiek storend gedrag, waaronder bijvoorbeeld onzindelijkheid, zelfbeschadiging, stereotypieën en steeds terugkerende boosheid.

In alle gevallen zijn structuur, duidelijkheid en consequent handelen zeer belangrijk. Er zijn hier en daar wel alternatieve therapieën beschreven. Er is echter nooit aangetoond dat deze werken, daarom worden ze hier niet genoemd.

Beroepsopleiding en sociale ondersteuning

Aangezien autisme chronische aandoeningen zijn, heeft dit gevolgen voor de mogelijkheden op het gebied van wonen en werken. Voor een deel van de mensen met autisme is zelfstandig wonen en werken nooit mogelijk, maar voor een aantal anderen wel degelijk. Ondersteuning en training op dit gebied kan helpen om de optimale manier van leven te vinden. Ook praktische vaardigheden die je nodig hebt om zelfstandig te leven, kunnen worden getraind.

Handvatten voor de omgang met kinderen met ASS

  • Kinderen en jongeren met autisme hebben veel baat bij structuur. Dit kan bijvoorbeeld door een vast dagschema in te stellen of door duidelijk te maken hoe een activiteit/opdracht verloopt (wat, wanneer, met wie, hoe lang het duurt).
  • Visuele ondersteuning, via beeldverhaal of pictogrammen, kan helpen om een opdracht of taak duidelijk te maken aan een kind met autisme.
  • Houd er rekening mee dat kinderen met autisme slecht tegen wisselende, drukke of chaotische situaties kunnen. Soms kan het bijvoorbeeld beter zijn om drukke winkelstraten, de kermis en dergelijke plekken te vermijden.
  • Maak het taalgebruik zo concreet en duidelijk mogelijk.
  • Breng stapsgewijs veranderingen aan.
  • Corrigeer bij crisissituaties en probeer deze zoveel mogelijk voor te zijn door het kind voor te bereiden.
  • Beloningen kunnen helpen om bepaald gedrag te stimuleren bij kinderen met autisme. Om spraak te stimuleren kun je bijvoorbeeld een beloning geven als het kind woorden gebruikt in plaats van gebaren.

Medicatie

Er zijn op dit moment geen medicijnen die de belangrijkste symptomen van autisme direct beïnvloeden. Met andere woorden: er is geen medicijn tegen ASS. Wel zijn er medicijnen die de gedragsproblemen kunnen verminderen die vaak in combinatie met autisme optreden. Daarmee komt het kind dan vaak in een betere conditie, waardoor de andere vormen van therapie (zoals gedragstherapie) beter werken.

Medicijnen voor aandoeningen die in combinatie met autisme optreden, werken ook bij kinderen en volwassenen met ASS. In de praktijk worden medicijnen gegeven bij:

  • druk en ongeconcentreerd gedrag (ADHD-symptomen)
  • driftaanvallen en agressie
  • zelfverwonding (ook wel automutilatie genoemd)
  • tics
  • star of rigide gedrag (zoals stereotypieën en dwanghandelingen)
  • starheid of rigiditeit in denken (zoals dwanggedachten en preoccupaties)
  • symptomen van angst en depressie
  • overprikkeling

Wanneer ADHD-symptomen op de voorgrond staan is methylfenidaat, één van de psychostimulantia, de eerste keus. Kinderen en jongeren met autisme (en dan vooral de kinderen met een verstandelijke handicap) lijken sneller last te hebben van bijwerkingen bij psychostimulantia. Toch is dit de beste optie gezien de grote ervaring met deze middelen, de snelle werking ervan en het verdwijnen van de effecten, en dus ook van de bijwerkingen, na het staken van het gebruik. Clonidine komt in aanmerking bij onvoldoende effect van de psychostimulantia. Ook valt dan te denken aan risperidon en pipamperon, zeker wanneer er ook sprake is van (ernstige) agressie.

Wanneer disruptief gedrag als agressie en zelfbeschadiging sterk op de voorgrond treedt, is binnen de groep van de antipsychotica risperidon het middel van eerste keus. Daarna pipamperon en aripiprazol. Gewichtstoename is de belangrijkste bijwerking van dit soort antipsychotica.

Bij voornamelijk dwangmatigheid en/of angst en depressie komen de antidepressiva fluoxetine, fluvoxamine en citalopram in aanmerking. Tot slot zijn er ook medicijnen beschikbaar voor de behandeling van bijkomende epilepsie.

Terug naar boven
Terug naar boven

Sociaal onhandig

C. Veen
In dit boek staan kinderen met de diagnose PDDNOS centraal. Deze kinderen hebben problemen in de ontwikkeling van sociaal begrip en sociaal gedrag. Een redelijk groot aantal van hen heeft ook last van aandachtsproblemen en hyperactiviteit, symptomen die passen bij de diagnose ADHD. Daarom komt ook ADHD regelmatig aan de orde in dit boek.

Lees meer...

Sociaal Onhandig

Op een blauwe dag geboren

Indrukken van een autistische jongen met een bijzonder brein.

Daniel Tammet
‘Ik ben geboren op 31 januari 1979, een woensdag. Ik weet dat het een woensdag was omdat de datum me blauw bijstaat, en woensdagen zijn altijd blauw, net als het cijfer negen of het geluid van harde, ruziënde stemmen.’ Daniel Tammet heeft een vorm van autisme, het Asperger-syndroom. Hij is ook een savant, net als Kim Peek, op wie de film Rainman is gebaseerd. Het grote verschil met andere savants is dat Daniel kan uitleggen wat er in zijn hoofd gebeurt.

Lees meer...

Op Een Blauwe Dag Geboren

Tommy’s Sunset

Tsurushima Hisako
Tommy’s sunset is de Engelse vertaling van een Japanse roman over de reis van een moeder en haar autistische kind. Hisako zelf over haar boek: “Choosing to write a work of fiction rather than, for example, a biography enabled me to present the autistic person’s way of thinking not as a sickness or as a burden on others, but as a way of seeing the world: a culture”.

Lees meer...
Lees meer (E-book)...

Tommys Sunset

Altijd is altijd

Leven en dood van een jongen met autisme en een schisis
Jet Isarin
Een biografie, geschreven door Jet Isarin, over het leven van haar zoon David, die op 15-jarige leeftijd zelfmoord pleegde. David had bij de geboorte een herseninfarct, werd met een schisis geboren, was slechthorend en ontwikkelde een autistische stoornis. Het boek geeft een volledig beeld van hoe zwaar het leven voor David was.

Lees meer...

Altijd Is Altijd

Autisme in de praktijk

Ellen Notbohm
Kinderen met een autisme spectrum stoornis vragen van hun omgeving een aanpak op maat. Ouders moeten als een soort “detectives” op zoek naar oorzaken van bepaald gedrag en naar oplossingen die hun kind kunnen helpen. Dat vraagt veel kennis, tijd, creativiteit en energie! Dit boek biedt talloze ideeën voor alledaagse problemen die zich bij deze kinderen voordoen en gaat hierbij uit van de mogelijkheden en sterke kanten van het kind.

Lees meer...

Autism In De Praktijk

De ziekte van onduidelijkheid

Evelien Bleeker en Colette de Bruin
Evelien Bleeker heeft de ziekte van onduidelijkheid: ook wel autisme. Ze neemt de wereld waar als een verzameling losse puzzelstukjes. Hierdoor raakt ze regelmatig in paniek. Ze heeft 100% duidelijkheid van haar omgeving nodig. Wie haar verslag leest voelt zich meegenomen in een chaotische en vreemde wereld die tegelijk vaak verrassend herkenbaar is.

Lees meer...

De Ziekte Van Onduidelijkheid.jpeg

Autisme zit van binnen

Claudia de Kok
Autisme zit van binnen. De buitenwereld ziet het meestal niet en daardoor krijg je regelmatig een gevoel van onbegrip. De schrijfster is moeder van 2 autistische dochters en heeft een autistische echtgenoot. Ze neemt u mee in haar leven, haar gezin waar autisme er altijd is. Verder hoopt zij dat ze door haar boek meer duidelijkheid en bekendheid kan geven over McDD, dat specifieke kenmerken heeft en om een specifieke omgang vraagt.

Lees meer...

Autisme Zit Van Binnen

Ralph

Over emoties en sociale situaties
Annemarie van den Berg
Een vrolijk prentenboek over Ralph, een jongetje met autisme. Aan de hand van een voorleesverhaal met tekeningen toont dit boekje hoe tekeningen en spel gebruikt kunnen worden om kinderen als Ralph inzicht te geven in emoties en sociale interacties. Het boek is een aanrader voor familie, buren en omgeving door de toegankelijke informatie over autisme.

Lees meer... of bekijk bibliotheken.nl

Ralph Over Emoties

Als door een draad verbonden

Daniëlle van Asseldonk

Quinten, de zoon van Daniëlle van Asseldonk, is 9 jaar als hij de diagnose klassiek autisme krijgt. Voor hem, maar ook voor het gezin, is het een gevecht om te leren omgaan met deze diagnose. Dit verhaal gaat over een moeder van een autistisch kind. De strijd die zij geleverd heeft om, met haar gezin, op het punt te komen waar zij nu staan. Het verhaal en de gedichten zijn het verslag van de reis die tot nu toe is gemaakt.

Lees meer...

Als Door Een Draad Verbonden.jpeg

Ik en autisme

Nathalie van Kordelaar
Ieder kind is uniek en dus ook ieder kind met een autisme spectrum stoornis. In dit interactieve boek kunnen kinderen en jongeren met autisme meer over 'hun' autisme vertellen door aan te geven welke informatie bij hen past. De opdrachten, tips en spelletjes kunnen samen met een meelezer uitgevoerd worden. Autisme uit zich bij iedereen op een andere manier, dat komt in dit boek duidelijk naar voren.

Lees meer...

 

 

 

Ik En Autisme

Video's over autisme

Drona en ik

2doc Drona En Ik 2doc 2010

Bekijk de video's

Drona en ik

'Drona en ik' is een korte 2Doc documentaire. De film vertelt het verhaal van de autistische Drona door de ogen van zijn broer Arjun. Drona stelt veel vragen en is gefascineerd door bussen.

'Ben X' van Nic Balthazar

Autisme film video Ben X computerverslaving

Bekijk de video

Bestel Ben X bij bol.com

De film Ben X gaat over een jongen met het Syndroom van Asperger, die gepest wordt op school en daarom vlucht in de fantasiewereld van een computerspel.

Het Is Hier Autistisch

Video ASS - Het Is Hier Autistisch Bnnvara 2018

 

Bekijk de video

Het Is Hier Autistisch

Filemon Wesselink houdt interviews met mensen die autisme hebben en volgt hen in het dagelijks leven.

bron: BNN
jaar : 2018

Links over autisme

Autism Research Amsterdam
Autism Research Amsterdam (ARA) is een expertise centrum waar fundamenteel en toegepast onderzoek wordt gedaan naar autisme. De doelstelling van ARA is om de vertaling van wetenschappelijk onderzoek naar de klinische praktijk mogelijk te maken, en om diagnostiek en behandeling van kinderen met autisme wetenschappelijk te onderbouwen.

Autisme.nl
De Nederlandse Vereniging voor Autisme maakt zich sterk voor mensen met autisme en hun familie. Het doel van de vereniging is de maatschappelijke positie van kinderen en volwassenen met autisme te versterken.

Autismecafé
Het Autismecafé is een ontmoetingsplek voor ouders met een kind met autisme. In een ontspannen sfeer kan men met elkaar praten, ervaringen uitwisselen en geïnformeerd worden over ontwikkelingen op het gebied van autisme.

Autsider.nl
Cursussen en andere activiteiten voor mensen die te maken hebben met Autisme Spectrum Stoornissen.

Autiplan.nl
Dit is een eenvoudige en duidelijke dag- en weekplanning met pictogrammen voor een persoon met Autisme, ADHD of een verstandelijke beperking. Je kunt de planning printen of gebruik hem direct op PC, tablet of mobiele telefoon.

Autisme-noordholland.nl
Informatie over autisme en allerlei behandelvormen en tips.

Balansdigitaal.nl
Balans is de vereniging voor ouders van kinderen met ontwikkelingsstoornissen bij leren en/of gedrag, zoals ADHD, dyslexie en PDD-NOS.

Doen!
Doen! is een onderdeel van 2SUR5 en valt onder het Verander niveau. Doen! is een activiteitenprogramma voor kinderen en jongeren met ADHD en autisme of andere beperkingen die dit programma bekostigen uit hun PGB.

Gedragsproblemen in de klas
De site geeft praktische handreikingen om kinderen met een autisme spectrum stoornis te kunnen ondersteunen in de klas.

Leo Kannerhuis
Gelderse Instelling voor autisme.

MijnEigenplan.nl
Een handige app voor telefoon of tablet die ondersteunt bij de dagelijkse routine.

Stichtingovaal.nl
Een initiatief van ouders van kinderen met autisme.

Terug naar boven

Beeldverhaal en animatie over autisme

Nederlandse Vereniging voor Autisme

Nederlandse Vereniging voor Autisme

U vindt meer informatie op de website van: Nederlandse Vereniging voor Autisme

Oudervereniging Balans

oudervereniging Balans Autisme

U vindt meer informatie op de website van Oudervereniging Balans.

Vanuit autisme bekeken

Ga naar de website Vanuitautismebekeken.nl

Vanuit autisme bekeken is een website die een beweging in gang zet om de samenleving anders naar autisme te laten kijken. Vanuit autisme bekeken laat zien welke oplossingen goed werken voor mensen met autisme en hoe samenhang ontstaat.

Sterke Kanten (video)

Drie korte filmpjes over Jack, Selwa & Aya, Tolga, allemaal kinderen met autisme in verschillende fasen van hun leven. De ouders vertellen openhartig over het leven van hun kinderen en hun leven met elkaar.

    Reageren

    Kunnen we deze tekst verbeteren, of vond u niet precies wat u zocht? Laat het ons weten.

    Het Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie maakt gebruik van cookies voor analyse van het gebruik van deze website en om de website optimaal te laten werken. Uw bezoek blijft daarbij anoniem. Voor meer informatie, zie onze privacyverklaring

    De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

    Sluiten